









Klasik Batı Müziği’nde çok büyük besteciler eserler verdiler ama Bach’ın yeri bir başkadır bende. Mozart bir dahidir; olağanüstüdür. Beethoven’in 9 tane senfoni ile müziği sarsıcı eserler vermiş olması hayranlık uyandırıcıdır.
Matthaus Passion’un ayrı bir yeri var bende. Barok Dönem eserleriyle ilk temasımı sağlamış eserdir. İstanbul Devlet Opera ve Balesi’nde, gençlik korosunda, Şamil Gökberk’in arkasında bu eseri seslendirmiş olmamızın da etkisi kuşkusuz ki çok büyük üzerimde. “Ich will bei meinem Jesu wachen” diye başlayan bölümde Şamil Gökberk’i sahnede dinlemek heyecan vericiydi. Müthiş bir coşkuyla, notaların üzerinde adeta dalgalandığımı hissederdim. Muazzam bir eserdir ve pekçok Barok Dönem eseri gibi dini içeriklidir.
Diğer sanatlar üzerinde en derin etkiler yaratmış Bach eserinin Füg Sanatı olduğunu ifade etmek pek yanlış olmaz sanırım. Füg, Latince’de kaçma anlamına geliyor. Eserde de notalarla işlenen bir tema, eserin devamında temanın başlangıcı olan notanın kontrapunktu olan bir notayla temanın yeniden işlenmesi ve bu tema işlemenin tekrar etmesi şeklinde kendini gösteriyor.
Enis Batur’un Acı Bilgi romanının alt başlığı “Fugue Sanatı Üzerine Bir Roman Denemesi” adını taşıyor. Romanın biçimsel kurgusunda Füg Sanatı’nın etkileri var.
Resimde, notaların ve renklerin birbirine geçişinin harmonisine tanık oluyoruz. Bir resme bakarak, renkleri nota gibi algılayarak bir eser seslendirmek bile mümkün olacak neredeyse.
Veronesi, Weder gibi sanatçılardaki Bach etkilerini göz ardı etmemek lazım. Özellikle Veronesi, uzun bir süre Bach analizleri yaptıktan sonra Bach’ı renklere aktarıyor. Weder de bir renk klavyesi çalışması sonucu Bach’ın orkestra süitlerinin resmini yapıyor.
Bach’ın önemli etkilerini 1919’da Weimar’da doğan Bauhaus Okulu eserlerinde de görüyoruz. Bach’ı Bauhaus Okulu’nda önemli kılan isim Feininger. Uzun süre müzik çalışmaları yapıyor. Bir dönem karikatüre merak salıyor. 35 yaşında Paris’e gidip resim yapmaya karar veriyor. Kandinsky, Klee, Schlemmer, Moholy-Nagy gibi sanatçılar da Bauhaus Okulu havası içinde Bach’ın notalarından esinlenerek veriyorlar eserlerini.